Алышкыларның ужурашканы

Узун орук дургаар Бурганның Авраамга берген черинче бар чоруурунга шупту дыка амырап чорааннар. Чүгле “Исав оларны канчаар уткуп алыр ирги?” деп чаңгыс айтырыг дүвүренчиг. Исавтың Иаковту өлүрер деп турганын ол утпаан, ынчангаш ол чүгле ажы-төлүмге-ле дегбес болза деп бодаар.

Исавтың 400 эр улустуг аңаа уткуй үнүпкенин дыңнааш, Иаковтуң чүрээ тиккилээр. Чүнү канчаптайн? Исав өжээн негээр деп бодап алган болза, Иаков ат болганы ол. Ооң дезер аргазы чок, хөй мал сүрүп алгаш база чаш уругларлыг херээжен улус-биле дүргедээр арга чок. Камгаланыр дээрге эр улузу көңгүс эвээш.

Ол мал-маганын ийи үскеш, бир чартыын мурнадыпкан.

“Олче халдаар болза, Исав меңээ ам-даа хорадап турар деп билип аар мен. Ынчан арткан чартыы-биле дезип болур”–деп, оолдарынга Иаков тайылбырлаан.

Иаков боду баштайгы чартыы-биле үнүпкен.

Кежээ дүжүп кээрге коданындан арай ырап алгаш, Иаков Бурганга тейлеп чалбарган:

— Дээрги Бурган! Мен Сээң берген буян-кежииңге төлеп чок мен. Ынчалза-даа ам Сенден дилеп тур мен. Мээң болгаш өг-бүле улузумнуң амы-тынын камгалап, Исавтың бисти өлүрерин болдурбайн көр. Сен бисти кагбайн камгалаарыңны база мээң салгалымга бо черни бээриңни аазаан-на болгай сен.

Эртенинде Иаков акызынга уткуй үжен теве үскеш, оозун чалчалары-биле чорудупкан. Олар чоруптарга Иаков ийи чүс хой-биле база өске чалчаларын чоруткан. Ооң соондан Иаков өшкүлерин, инектерин, элчигеннерин кезек болгашла үзүп чорудуп-ла турган. Ол мал-маганны акызынга белек кылдыр чорутканы ол. “Бир эвес Исав улаштыр-­улаштыр белек ап турар болза, ол ужуражы бээривиске чедир кылыы часты бээр чадавас” — деп бодаан.

Иаков улузун белек-биле дөгере чорудуп алган, а Исав ам-даа чок.

Кежээ дүжүп, улузу удаан. Дүн ортузунда Иаков өг-бүлезин база арткан мал-маганын хемниң сыык чери-биле ол чарыынче кежирип кааш, боду хемниң өске эриинге арткан. Хенертен билдинмес бир Кижи келгеш ооң-биле демисежи берген. Ол бир Кижи — Бурганның төлээзи Ангел кижи хевиринде келгени ол. Дыка үр демисешкеннер. Иаков камгаланып, бүгү-ле күжү-биле тутчуп келген. Ооң алдыртпазын билгеш, Ангел Иаковтуң дөңмек сөөгүн хапкан. Иаков демисежир харыы чок апарган-даа болза удурланыкчызындан салдынмаан

Даң адар дей бээрге Ол:

— Мени сал, даң чырып келди — дээрге, Иаков салдынмас.

— Меңээ алгап-­йөрээлиң бербээн шааңда, салбас мен.

— Адың кымыл?

— Иаков.

Моон соңгаар адың Иаков эвес, Израиль болур, чүге дээрге сен Бурган-биле тудушкан сен, кижилерни база тиилээр сен.

— Адың меңээ адап берем –деп Иаков дилээрге, Ол харыы бербээн.

Ынчан Иаков кижи-биле эвес, а Бурган-биле демисежип турганын билген. Бурган Иаковту алгап-­йөрээген.

Чөөн чүктен хүн үнүп кээрге, танывазы Кижи көзүлбейн барган. Иаков далаш чок тургаш, хемниң сыык чери-биле сүзүп кеже берген. Дөңмек сөөгүнүң кемдээнинден Иаков аскак апарган.

Иаков удувайн, улузунуң база мал-маганының соондан чедип келгеш, көрдүнген.

Ол ыракта улус кел чыдарын, топтап‑­топтап көргеш, Исавтың чалчалары-биле кады кел чоруурун танып каан.

Чүрээ дүвүреп, Иаков оларга уткуштур чедип келгеш, эптежилгезиниң демдээ кылдыр эптиг ээлдек, чеди катап акызының мурнунга мөгейген. А Исав база аңаа уткуштур маңнап келгеш, ону ошкап, куспактап чугаалаан:

— Иаков, сени көргеш өөрүүр деп чүвемни!

А Иаковтуң чүрээнде улуг даш адырылган дег болган: Исав меңээ хорадавайн турар-дыр! Акызының чүрээ чымчай бергенин көргеш, Иаковтуң амыраанын чүге деңнээр! Исавты оожуктурарын Бургандан дилээрге, ооң дилээн Бурган дыңнап кааны ол. Алышкылар өөрүп, куспактажып турганнар.

Исав Рахильди, Лияны база оларның уругларын көргеш айтырган:

— Бо шупту сээң улузуң бе?

— Ийе, Бурганның меңээ белекке бергени ажы-төлүм-дир ийин — деп чугаалаарга, Рахиль, Лия, херээжен чалчалары база ажы-төлү шупту Исавка черге чедир мөгейгеннер.

Оон Исав айтырган:

— Менче чүге хөй мал-маган чорударың ол? Мен бай-шыдалдыг мен, оларны бодуңга артырып ал.

— Дээрги Бурган меңээ база буян-кежиин хайырлаан. Шупту чүвем четчир. Оода сөң-белээм хүлээп ап көр — деп, Иаков дилээн.

Ээрежири аажок боорга, Исав Иаковтуң сөң-белээн хүлээп алгаш, чугаалаан:

— Мээң чурттап турар черимче шупту кады чоруптаалыңар.

Ынчалза-даа Иаков:

— Дүрген кылаштап шыдавас мен, уругларым бичиилери база орукка турупкан, чаш анай, хураган база көвей. Оларны дүрген сывырар болза, кодан малдың дөгерезин чидирип болур — деп харыылаан.

Ынчалдыр Иаков Исав-биле кады чорбайн баарга, а Исав Ханаан черинден дашкаар талыгырда чуртунче чорупкан. А Иаков Иордан хемни кешкеш, Сихем хоорай чоогунга Ханаан черинге доктаап майгыннарын тиккилеп алган. Ол өргүл одаан кылгаш, сөң салып, Дээрги Бурганга чалбарып мөгейген.