Иаков база Исаv

Үелер эрткен, Исаак эр болуп, назы четкен. Ол Ревекканы кадайланып алгаш, ийис оолдарлыг болган: Исав база Иаков. Олар ийис-даа болза бот-боттарынга шуут дөмейлешпес.

Улуу Исав боду чүве шиитпирлээр, күштүг-­шыырак база хосталгага ынак. Ол ча-согун-биле чепсегленип алгаш, тайга, сыннар кезип аңнаарынга ынак. Аңнап үнгеш хүн-дүн дивес, неделя-даа чоруп чоруур. Ол ча-согуну-биле аң-меңни адып эккээр, олча чок кээри ховар. Исав Исаактың ынак оглу.

Иаков Ревекканың ынак оглу. Ол Исав акызы ышкаш дөскел чок эвес, солун таварылгалар дилеп, чидип чорбас өскен. Ол адазының малын ажаажыр, хой кадарар, аалдан ыравас, майгыннар чоогунга улуг улуска өг ажылы кылчып хүнзээр.

Исав дун оглу. Бичии-ле мурнап төрүттүнген-даа болза, ол адазының салгакчызы деп санадыр эргелиг.

Ада кижи өлүрүнүң мурнунда оолдарының чүгле чаңгызынга онза ылгалдыг йөрээл бээр деп сагылга билдингир турган. Ындыг йөрээл алган кижи аас-кежик, чедимчелиг, күчү-шыдалдыг болур, аңаа немей ажы-төлү база өзүп көвүдээр, хөй санныг хөдел-­ажылчыннарлыг, кодан долу мал-маганның ээзи болур.

Ооң-биле катай Бурганның күзел-­хайыралы база ында болганы ол. Ол үениң ёзу-дүрүмү-биле ындыг йөрээл Исавка онаажыр болуп турар.

А бичии оглу Иаков кол салгакчы болурун дыка күзээр. Чүге дээрге адазының йөрээли-биле катай Бурганның бээр йөрээлин ол дыка күзеп турган. Исав ындыг эвес, дун төрүттүнгениниң үнелиин боданмас, аңаа кол чүве аңнап-­меңнээри.

Бир катап Исав бодунуң чаңы-биле аңнап чорупкан, а Иаков авазынга дузалажып аалынга арткан. Даштыгаа одагга ол чечевицадан амданныг быдаа хайындырып турган. Хайынган чемниң чаагай чыды ыракта тарай берген, чытталып турар. Исав турупканы аажок чанып келген, Ол хөй үе дургузунда аң дилеп, эрээннер кезип шаа төнген, аштаан суксаан келген. Аңнаар херекселин черже октапкаш химиренип чугааланган:

— Чиптер чүведен берем.

Иаков үр боданмайн харыылаан:

— Мурнап дун төрүттүнген эргеңни меңээ дүжүп бер че!

— Мен аштап өлүр деп турумда, ол эргениң меңээ ажыы чүл? — деп Исав хыйланган.

Ынчалдыр Исав дун төрээн эргезин чаңгыс аяк чечевица быдаазынга орнапкан. А Иаковтуң иштинде амыраары аажок. Баштайгы базым бүткен. Ам ачазының Исавты эвес, а Иаковту алгап-­йөрээп каарын чедип алыры арткан.

Чылдар эрткен. Исаак кырып, сулараан, карактары база көрбестей берген. Ол Исавты келдиртип алгаш:

— Кырып кагдым, өлүр хүнүм билбес-тир мен — дээн. — Ынчангаш улуг оглум сеңээ ада йөрээлим бээр бодап ор мен. Ча-согунуң ап алгаш, аңнап эккелгеш, ынак чемимни меңээ кылып бер. Сени йөрээп каайн.

Исав ча-согунун алгаш, кымга чүнү-даа чугаалавайн чорупкан. А ооң иези Ревекка майгынның чуга көжегезин өттүр Исаактың чугаазын дыңнаан.

“Ашаам Исавты йөрээп каары ол-дур” — деп, ол корга берген. А Бурган аңаа Иаков йөрээлдиг болур деп чугаалаан болгай! Иаков ооң ынак оглу-ла болгай… Чүнү канчаптарыл?

Ревекка Иаковка маңнап чеде бергеш чүнү дыңнаанын чугаалааш, оожум сымыранган:

— Ийи анайдан дөгергеш, меңээ эккеп бер. Мен оларны Исавтың кылыры ышкаш отка хаарыптайн. А сен Исав дег кылдыр мегеленип алгаш, ачаңга аппарып бээр сен. Ынчан сеңээ ачаң бодунуң йөрээлин бериптер.

Дал дүъш чедип турда шупту чүве белен. Ревекка Исавтың хевин алгаш, Иаковка ап бээрге, оозу акызының хевин кедип алган. Оон Исаак танывазын дээш, авазы Иаковтуң холдарын база мойнун долгандыр анайлар кештери-биле ораап берген. (Исавтың холдары өгбегер дүктүг турган чүве-дир). Иаков кылган чемни алгаш, ачазының майгынынче кире бергеш:

— Ачай! Бо-ла -дыр, чедип келдим — дээн.

Исаак бажын көдүрүп, айтырган:

— Кым сен?

Иаков, чараазын ажыргаш, мегелепкен:

— Мен-дир мен, Исав, дун оглуң. Дилээң күүседип эккелдим. Хаарган аң эдинден чип ал, ооң соонда мени алгап-­йөрээп каар сен.

Исавтың үнү арай чиктиг боорга, Исаак элдепсинген.

— Меңээ чоокшулап келем, оглум, сени суйбаайн.

Иаковтуң кортканындан хавак дери сыстып келген. Ачазынга ам-на мегезин туттуруп ат болуру ол-дур. Канчаар кижи боор мен?

Исаак оглун суйбаарга холдары чүгле анай кежиниң орааган черинге четкен.

— Чиктиин аа, үнү Иаков дег, а холдары Исавка дөмей — деп чугаалангаш, Иаковтан айтырган. — Сен Исав сен бе?

— Ийе! — деп Иаков харыылаан. — Мен Исав-тыр мен.

Исаак чемненип алгаш:

— Меңээ чоокшулап, ошкап каг, олум — дээн.

Иаков ачазын куспактааш, ошкап каан. Исаак Исавтың идик-хевиниң чыдын чыттааш, оожургап, каразыыры соксай берген.

— Сенден, Бурганның биске аазааны делгемнерниң чыды чытталыр-дыр, оглум. Чоокшулап дискектериңге кудулап ал.

Иаков чыткан адазының баарынга олуруптарга, Исаак холдарын ооң бажынга салгаш, алгап- йөрээген:

— Дээрден дүшкен чаъс-шалың-биле, черниң эгээрттинмес дүжүдү-биле, Бурган сени шаңнаар болзун! Чоннар сеңээ чагыртыр болзун, аймактар сеңээ мөгеер болзун! Кады-төрээниң сеңээ бараалгазын. Сеңээ каргыш салган кижи — каргаттырар, Сени йөрээген кижи — алгаттырар болзун!

Иаков адазының майгынындын үнери билек, аңнаан Исав чемин тудуп алган кирип келген:

— Бо келдим, ачай! Сеңээ аң эъди-биле чаагай, амданныг чем кылып эккелдим. Меңээ алгыш-­йөрээлиңни берип боор сен.

— Чүү деп турарың ол? Сээң мурнуңда кым келгени ол?

— Исаак кайгап, корга берген. — Кымга йөрээлим берипкеним ол?

Ынчан шупту чүве билдине берген.

— Иаков мени ийи дугаар мегелеп тур! — деп, Исаав хорадап, алгырыпкан. — Ол баштай мээң дун төрээн эргемни ап алгаш, а ам адамдан алыр алгап-­йөрээлдеримни ол апты! Меңээ база алгап-­өрээлиң берип болбас сен бе, ачай?

— Чок, оглум — деп, Исаактың муңгарааны аажок. — Бурганның аазаан дун төлге йөрээли-биле мен чүгле чаңгыс катап алгап-­йөрээп болур мен. Сени база алгап-­йөрээр мен, ынчалза-даа силер ийилээн баштыңы болбас силер.